درحال بارگذاری ...



جدید ترین مطالب اختصاصی زنان و زایمان

pre-and-post-and-postpartum-care-in-patients-with-lupus-1200x1200.jpg
23/سپتامبر/2018

مراقبتهای قبل و حین و بعد از زایمان در بیماران مبتلا به لوپوس

 همچنین در محتواهای قبلی به مساله مراقبتهای قبل و حین زایمان در بیماران مبتلا به سیکل سل و زایمان زودرس ناشی از بیماری اسکلرودرمی پرداخته ایم که میتوانید مطالعه کنید

فعال شدن لوپوس قبل از زایمان

وقوع فعال شدن لوپوس یا شلعه ور شدن آن باید با پردنیزون درمان شود با دوز 60 میلی گرم روزانه خوراکی برای 3 هفته و با کاهش دوز تدریجی دوز به 10 میلی گرم روزانه.

درمان آلترناتیو، میتل پردنیزولون وریدی 1000 میلی گرم طی بیشتر از 90 دقیقه یک بار در روز برای 3 روز که ممکن است کنترل سریع تر حمله را ممکن سازد.

بیماران با شواهد گلومرولونفریت منتشر یا مامبرانو با دوزهای بالاتر پردنیزون تا حدود 200 میلی گرم در روز و یا پلاسمافورویس (با ایمونوگلوبولین وریدی یا پلاسمای منجمد تازه) یا ازاتیوپرین درمان شوند.

به علت اثرات استئوپنیک گلوکوکوتیکوئیدها بیماران درمان شده با پردنیزون باید کلسیم تکمیلی دریافت کنند و به علاوه آنها باید غربالگری دیابت مکرراً انجام دهند.

در تمام بیماران لوپوسی با درمان شدن با پردنیزون 20 میلی گرم روزانه یا معادل آن برای بیشتر از 2 هفته طی بارداری یا برای بیشتر از 1 ماه طی سال گذشته باید استرس دوز استروئید طی زایمان دریافت کنند.

هیدروکسی کلروکین همچنین ممکن است تجویز شود. ریتوکسیمپ از جفت عبور می کند و می تواند القا کننده B.cell لنفوسیتوپنی در بچه های در معرض قرار گرفته طی 6 ماه اول بعد از تولد باشد بنابراین استفاده از آن باید محدود شود به شرایطی که جان مادر در معرض خطر است و به سایر درمان ها مقاوم هستند.

 

 

 

مراقبتهای قبل و حین و بعد از زایمان در بیماران مبتلا به لوپوس
مراقبتهای قبل و حین و بعد از زایمان در بیماران مبتلا به لوپوس

 

 

زمان زایمان

SIE بدون عارضه

در بیماران با SIE بدون وجود هر یک از این موارد (آنتی بادی های SSB/SSA، A.P.A، با بدتر شدن نفریت یا هیپرتاسیون محدودیت رشد الیگوهیدرآمینوس یا پراکلامپسی سوار شده) زایمان باید تا 40هفته در حالی که تست های ارزیابی سلامت جنین 2 بار در هفته از هفته 36 انجام می شود و وضعیت جنین اطمینان بخش است به تأخیر انداخته شود.

 

در حضور مختل شدن سلامت مادر یا جنین

بعد از 34 هفته:

بیماران بعد از 34 هفته با بدتر شدن عملکرد کبد و کلیه CNS هیپرتانسیون محدودیت رشد جنین با الیگوهیدرآمنیوس، فلوی جریان خون معکوس یا فقدان فلوجریان خون دیاستولیک در بررسی داپلر، توقف رشد جنین یا وضعیت غیر اطمینان بخش تست های ارزیابی سلامتی جنین باید زایمان فوری انجام شود.

زایمان سزارین باید برای اندیکاسیون های مامای معمول انجام شود. در حضور پراکلامپسی اضافه شده باید سولفات منیزیوم داخل وریدی پروفیلاکسی داده شود.

 

در 34-28 هفته:

بیماران بین 34-28 هفته با بدتر شدن عملکرد کبد یا کلیه، ایجاد و یا تشدید هیپرتانسیون، علائم  CNS یا اختلال عروقی رحمی و جفتی باید فوراً در بیمارستان بستری شود و درمان داروی مناسب داده شود.

پردنیزون، داروی آنتی هیرتاسین و همین طور یک دور بتامتازون برای تسریع با مچوراسیون در جنین و چک روزانه ضربان قلب جنین یا تست بیوفیزیکال پروفایل انجام شود.

 

 

در موارد فشار خون مادری غیرقابل کنترل ایجاد پراکلامپسی شدید یا دیسترس جنینی زایمان اندیکاسیون دارد. توقف رشد جنین (ارزیابی هر 2 هفته) ممکن است اندیکاسیون زایمان هم از 28 هفته در حضور کاهش مایع آمینوتیک شدید فلوی دیاستولیک معکوس شده پابرجا در داپلر باشد.

سولفات منیزیوم وریدی در حضور پراکلامپسی یا برای جلوگیری از آسیب عصبی نوزاد اندیکاسیون دارد و باید استفاده شود.

 

در 28-24 هفته بارداری:

بیماران بین 28-24 هفته با وخیم شدن سلامت جنین یا مادر باید بلافاصله در بیمارستان بستری شوند و روزانه سلامت جنین به وسیله NST یا تست بیوفیزیکال پروفایل بررسی شده با درمان با پردنیزون و داروی آنتی هیپرتاسینو اگر اندیکاسیون دارد شروع شود.

استروئید جهت تسریع ماچوراسیون ریه جنین داده شود در صورتی که عملکرد کلیوی قلبی- کبدی یا سیستم اعصاب مرکزی بدتر شده و به درمان پاسخ ندهد، زایمان اندیکاسیون دارد.

یا اینکه در مواردی که پراکلامپسی شدید یا دیسترس جنینی ایجاد شود نیز باید زایمان انجام شود. در غیاب دیسترس حاد جنینی می توان برای زایمان واژینال تلاش کرد. سولفات منیزیوم داخل وریدی برای پروفیلاکسی در موارد لازم باید استفاده شود.

 

در کمتر از 24 هفته:

بیماران کمتر از 24 هفته با وخیم شدن سریع شرایط مادر یا جنین که مقاوم به درمان طبی و استراحت هستند. ختم بارداری را به علت اینکه پروگنوز ضعیف است باید در نظر داشت و به بیماران باید رعایت جوانب احتیاط هشدار داد چرا که شرایط مادر ممکن است بعد از ختم بارداری نیز تغییر نکند.

 

 

 

مراقبت های بعد از زایمان

از آنجا که بعضی از افراد با تجربه معتقدند که شعله ور شدن بیماری لوپوس بعد از زایمان محتمل تر است، بنابراین طی دوره بعد از زایمان بیماران نیاز به مانیتورینگ دقیق دارند.

به بیماران آموزش داده شود که هرگونه علامت نگران کننده را سریعا گزارش کنند در حضور سندرم آنتی فسفولیپید (A.P.A) از کنتراسپشن های حاوی استروژن به علت خطر ایجاد ترومبوز اجتناب شود استفاده از ترکیبات پروژسترونی طولانی اثر به عنوان یک جایگزین عالی توصیه می شود.

 

آرتریت روماتوئید

آرتریت روماتوئید (RA) شایع ترین بیماری اتوایمون در زنان در سنین باروری است. با شیوع 2000/1  بارداری پیک سنی آن در حدود 40 – 35 سالگی است.

 

پاتوفیزیولوژی

آرتریت روماتوئید همراه با هاپلوتیپ HIA-D4 است. به وسیله یک پاسخ ایمنی اختصاصی القا شده توسط سلول های CD4+T مشخص می شود که منجر به آزادسازی بعدی سیتوکین ها و تجمع لنفوسیت ها و منوسیت ها به داخل سینوویم مفاصل کوچک (مچ و دست) و داخل سایر بافت ها می شود.

در 90% بیماران رسوب کمپلکس فاکتور روماتوئید IgG یا IgM دیده می شود. ایجاد و تولید موضعی پروستاگلاندین منجر به افیوژن و درد مفاصل می شود و در نتیجه تخریب پروتئولیتیک غضروف از طریق نوتروفیل ها و کلاژناز سینوویال ایجاد می شود.

 

 

مراقبتهای قبل و حین و بعد از زایمان در بیماران مبتلا به لوپوس
مراقبتهای قبل و حین و بعد از زایمان در بیماران مبتلا به لوپوس

 

تشخیص

تشخیص آرتریت روماتوئید نیاز به نمای بالینی و وجود این کراتریاهای بالینی دارد.

1-آرتریت التهابی که 3 تا یا بیشتر از مفاصل درگیر باشند.

2- مدت زمان علائم بیشتر از 6 هفته باشند.

3- فاکتور روماتوئید مثبت (RF) و یا آنتی بادی های پروتئین سیترولینی (پتنپیدسیترولینه آنتی سیکلیک)

4- افزایش سطوح پروتئین واکنشی C (CRP) یا افزایش میزان رسوب گلبول های قرمز (ESR)

5- در سایر بیماری های درگیر کننده با مفصل مثل نقرس لوپوس و …

 

سایر یافته های اضافی ممکن است شامل:

1- ندول روماتوئید (توده  های زیر جلدی 4-1 سانتی متر روی آرنج، نقاط تحت فشار مختلف ریه ها، دریچه های قلبی دیده می شود.)

2- درگیری قرینه که به صورت انفرادی در نواحی مفاصل مشابه در هر دو طرف بدن اتفاق می افتد.

3- یافته های رادیوگرافیک: تغییرات مشخص که در رادیوگرافی قدامی و خلفی مچ و دست دیده می شود.

4- سندرم فلتی (یک عارضه نادر که در آرتریت روماتوئید طول کشیده دیده می شود و با اسپلنومگالی و گرانولوسیتونی همراه می شود. همین طور و اسکولیت پلوریت پریکاردیت و آنمی دیده می شود.)

 

اثربارداری روی آرتریت روماتوئید

در بیماران مبتلا به بیماری در 80- 40% موارد در طی بارداری بهبود می یابد در حالی که بعد از زایمان در 90% تشدید می شود.

 

 

اینکه آیا شیردهی مادر همراه با شعله ور شدن بیماری است مورد اختلاف نظر است، از طرفی شیردهی مادر ممکن است خطر ایجاد آرتریت روماتوئید را کمتر کند.

به نظر نمی رسد میزان سقط خود به خود با مورتالیته پری ناتال، یا محدودیت رشد جنین در حضور روماتوئید آرتریت بدون APA (سندرم آنتی فسفولیپید) یا آنتی بادی های آنتی SSA/SSB افزایش یابد.

 

درمان

درمان اولیه طی بارداری شامل تزریق موضعی استروئید به داخل مفاصل مبتلا است. اگر پاسخ ایجاد شده با این درمان ناکافی باشد پردنیزون 5 میلی گرم هر روز صبح و 5/2 میلی گرم هر شب شروه می شود.

مصرف یا ایمنی سایر داروها در لیست پایین ذکر شده است.

1- استامینوفین ضد درد انتخابی است.

2- بعد از 20 هفته از داروهای غیراستروئیدی ضدالتهاب (NSAID) باید اجتناب شود.

3- هیدروکسی کلروکین ممکن است موثر باشد و به نظر بی خطر است.

4- در صورتی که بیمار مقاوم به استروئیدها باشد آزاتیوپرین می تواند استفاده شود.

5- درمان مهار کننده فاکتور نکروز تومور الفا (TNF) به نظر می رسد که در بیماران باردار مقاوم به درمان انتخاب مناسبی باشد. (در دوره بارداری و حول و حوش بارداری).

در حالی که گزارش  های اولیه حاکی از خطر بالاتر VACTERL همراه با نقایص تولد است اما این ارتباط ثابت نشده است.

Cash و همکارانش دیدند که در بین 454 بیمار مبتلا به آرتریت روماتوئید که یک همچنین درمانی را دریافت کرده بودند، 378 زایمان طبیعی، 9 زایمان زودرس، 5 سقط تراپوتیگ و 25 سقط خود به خود وجود داشت.

 

 

 

6- املاح طلا داخل عضلانی ممکن است از جفت رد شوند و ایجاد خطر به صورت تئوریک کنند اما ممکن است در دوره بعد از زایمان جهت کاهش خطر شعله ور شدن موثر باشند.

7- متوتروکسات، D پنی سیلین و سیکلوفسفامید در طی دوره بارداری کنترااندیکه هستند.

 

 

 

دکتر زنان

متخصص زنان و زایمان و نازایی دکتر مژگان کریمی

به منظور تعیین وقت و نوبت ویزیت در ساعت 15 الی 19 تماس بگیرید :

02122776295

09102410144

بخش های مفید سایت دکتر زنان میتوانید مطالعه کنید

آندومتریوز  پارگی زودرس کیسه آب زایمان بدون درد زایمان زودرس زایمان سزارین

زایمان طبیعی سقط فیبروم رحمی کیست تخمدان

 

منبع: کتاب پروتکل های بارداری های پر خطر

 


pre-and-postpartum-care-in-patients-with-tuberculosis-1200x1200.jpg
23/سپتامبر/2018

مراقبتهای قبل و حین زایمان در بیماران مبتلا به سیکل سل

به دنبال زایمان، نظارت مداوم برای حملات، حوادث ترومبوتیک و عفونت های دستگاه ادراری، اندومتریت ضروری است. استفاده از روش های جلوگیری از بارداری در خانم هایی که قصد بچه دار شدن ندارند باید تشویق شود.

یک مطالعه مروری سیستماتیک که شامل 8 مطالعه بود نشان داد که هیچ شواهدی مبنی بر افزایش عوارض کلینیکی به دنبال مصرف کنتراسپتیوهای هورمونی در زنان با بیماری سیکل سل وجود ندارد.

به علاوه مراکز کنترل بیماری سازمان بهداشت جهانی توصیه های مبنی بر شرایط خاص بیمار برای استفاده از روش های جلوگیری از بارداری را تعدیل کرده است.

به طوری که، استفاده از روش های جلوگیری از بارداری مانند قرص های پروژستینی تنها، روش های جلوگیری از بارداری ترانس درمال یا حلقه واژینال، دپومدروکسی پروژسترون استات و وسایل آزاد کننده لوونورژسترول یا IUDهای غیر هورمونی را در بیماران سیکل سل مجاز شده است.

همچنین در دکتر زنان بخوانید دلایل درد حاد شکمی در زمان بارداری

اهداف آینده

اهداف محققان شامل بهبود در توانایی تشخیص و درمان مجاز شده است و ادامه تحقیقات در جهت مراقبت کافی و مطمئن است.

تشخیص قبل از لانه گزینی (PGD) در تشخیص امبریوهای مبتلا موفق بوده است که به والدین حامل یا مبتلا به بیماری اجازه می دهد تا به سمت لانه گزینی امبریو سالم پیش بروند.

 

 

مراقبتهای قبل و حین زایمان در بیماران مبتلا به سیکل سل
مراقبتهای قبل و حین زایمان در بیماران مبتلا به سیکل سل

 

 

 

طی دوره بارداری، DNA خون جنین در گردش خون مادر وارد شده و می تواند منبع مناسبی برای بررسی ژنتیک جنین در جهت تشخیص هموگلوبینوپاتی ها باشد، که می تواند جایگزین روش های تهاجمی مانند نمونه گیری از پرزهای کوریونی (CVS)، آمنیوسنتز یا کوردوسنتز شود.

متأسفانه، دسترسی یک تست دقیق برای وضعیت سیکل سل جنین در حال حاضر غیرقابل دسترس است.

ژن درمانی یک مبدأ همیشگی تحقیقات و تلاش برای تداخل ژن ها در سیستم هماتوپویتیک مولد مولکول های HBA است.

اخیراً پیوند مغز استخوان تنها درمان بوده و بیشتر در بیماران جوان تر از 16 سال انجام می شود؛ اگرچه عوارض آن مشخص است ولی در دهنده های همسان نادر است. پیشرفت ها در پروسه اهداء مغز استخوان و پیوند ادامه دارد.

این مجموعه شامل اهدا کنندگان sibling سلول های بند ناف برای پیوند سلول های بنیادی است که اجازه می دهد پیوند مغز بدون برداشت دردناک مغز استخوان انجام شود.

بنابراین انتخاب بانک سلول های بند ناف برای پیوند سلول های هماتوپویتیک آلوژنیک بعدی مورد تشویق قرار ی گرد و باید به صورت زودرس در اوایل حاملگی بحث شود.

خانواده ها باید بدانند که بانک سلول های خون بدون هزینه و حتی با ذخیره خون بندناف به صورت خصوصی در دسترس است اگر در یک خانواده سابقه بیماری قابل درمان با پیوند وجود دارد (مانند سیکل سل و …).

 

پروتکل اداره حاملگی های عارضه دار شده با بیماری سیکل سل (برای تمام ژنوتیپ های بیماری سیکل سل)

دوره قبل از زایمان (به صورت سرپایی)

1- تأییدتشخیص و توصیه به انجام تست برای شریک جنسی

2- مشاوره ژنتیک باید به بیمار پیشنهاد شود و بیمار باید از عوارض دوره بارداری آگاهی داشته باشد.

3- مشاوره با متخصص طب مادر و جنین، خون و دیگر تخصص های ضروری

4- قطع کردن هیدروکسی اوره ترجیحاً قبل از بارداری با اینکه تراتوژنیستی شناخته شده در حیوانات دارد ولی داده های کمی در مورد استفاده از آن در انسان وجود دارد.

5- چک CBC هر 4 هفته، پروفایل آهن انجام شود؛ زیرا فقرآهن یک فاکتور کمکی برای آنمی در این بیماران است.

آهن خارجی باید تنها در مواردی که پروفایل آهن مشکل دارد، داده شود. بیماران باید مکمل اسیدفولیک (mg5) به دلیل گردش زیاد سلول های قرمز خون دریافت کنند.

6-آنالیز و کشت و آنتی بیوگرام ادرار در هر سه ماه و یا در صورتی که بیمار علامت دار باشد انجام شود. اگر بیمار حداقل یک کشت مثبت داشته باشد باید کشت ماهانه انجام شود.

7- اطمینان از بیمار در مورد اینکه واکسن پنوموکوک و مننگوکوک را در 5 سال گذشته دریافت کرده است و اینکه واکسن هموفیلوس آنفلوانزا تیپ  B را در صورتی که تحت واکسیناسیون سریال در کودکی نبوده را دریافت کند. توصیه می شود که این واکسن ها قبل از بارداری تزریق شوند. اگرچه تجویز آنها در بارداری مطمئن و بدون خطر است. واکسیناسیون هپاتیت و آنفلوانزا باید تأیید شده و اگر لازم باشد طبق پروتکل مجدداً دریافت کنند.

8- انجام سونوگرافی در 13-11 هفته برای تأیید سن حاملگی و غربالگری آنوپلوئیدی و به دنبال آن سونوگرافی برای تشخیص آنومالی در 20-18 هفته.

سونوگرافی رشد در 28 هفته تکرار شده و هر 4-3 هفته یکبار تا زمان زایمان انجام شود.

9- شروع تست های سلامت جنین به شکل NST یا BPP هفتگی از 32 هفته

10- در نظر داشتن ترانسفوزیون تعویضی در صورت افزایش شدت یا تعداد حملات در بیماران علامت داری که به درمان محافظتی پاسخ نداده اند.

11- ویزیت های بیمار در مطب باید هر 2-1 هفته برای ارزیابی عفونت و شروع حملات دردناک تنظیم شود. طی نیمه دوم حاملگی، مانیتورینگ اضافی برای علایم زایمان زودرس و پره اکلامپسی ضروری است.

12- ذخیره سلول های بند ناف باید در اوایل بارداری مورد بحث قرار گیرد.

 

دوره قبل از زایمان (بیماران بستری)

1- ارزیابی حملات دردناک شامل ارزیابی سریع فاکتورهای تسریع کننده (دهیدراسیون یا هیپوکسی) و علامت های بالقوه مثل عفونت، احیا با مایعات داخل وریدی یا دهانی (اگر کنتراندیکاسیون ندارد تجویز سرم رینگر لاکتات 1 لیتر طی 2 ساعت سپس h/cc125)، اکسیژن کمکی با حفظ اشباع اکسیژن مساوی یا بیشتر از 95% و کنترل تهاجمی درد با استفاده از اپیوئیدها و دیگر ضد دردهای کمکی.

2- اگر عفونت مورد شک باشد درمان اولیه تجربی با آنتی بیوتیک ها مانند سفتریاکسون با شک به ارگانیسم های کپسول دار شروع می شود. برای بیمارانی که به پنی سیلین و سفالوسپورین حساسیت و آلرژی دارند، کلیندا مایسین توصیه شده است. اگر مننژیت مورد شک باشد ونکومایسین ترجیح داده می شود.

3-  اگر شواهدی مبنی بر نارسایی تنفسی، کبدی، کلیوی یا مغزی وجود داشته باشد باید مشاوره با متخصص مراقبت های ویژه فوراً در نظر گرفته شده مانند زمانی که علایم تهدید کننده حیات فرد وجود دارد.

4- ترومبوفیلاکسی دارویی با levonox با دوز 40 میلی گرم روزانه یا هپارین 10000-5000 واحد زیر جلدی دوبار در روز در بیماران بستری شده که خونریزی فعال ندارند داده شود. پروفیلاکسی مکانیکی (وسایل فشاری مداوم و …) در بیمارانی که خونریزی فعال دارند استفاده می شود.

 

حین زایمان

1- انتظار برای حاملگی ترم با شروع لیبر خود به خود. اینداکشن و زایمان سزارین باید برای اندیکاسیون های مامایی در نظر گرفته شود.

2- زنان در حال زایمان باید به خوبی هیدراته و گرم شوند و اکسیژن مناسب با اکسیژن کمکی برای حفظ اشباع اکسیژن مساوی یا بیشتراز 95% دریافت کنند.

 

3- آنالژزی اپینورال طی لیبر برای کاهش نیاز قلب و مصرف اکسیژن توصیه می شود. استفاده از پروستاگلاندین ها یا اکسی توسین فقط به دلیل وجود آنمی سیکل سل کنتراندیکاسیون ندارد.

4- گرفتن نمونه بند ناف اگر فردی شواهدی از هموگلوبینوپاتی ها دارد و ذخیره سلول های بندناف باید در نظر گرفته شود اگر والدین به صورت مناسب مورد مشاوره قرار گرفته باشند و مایل به روند بانکداری باشند.

 

مراقبتهای قبل و حین زایمان در بیماران مبتلا به سیکل سل
مراقبتهای قبل و حین زایمان در بیماران مبتلا به سیکل سل

 

پست پارتوم

1- مراقبت مداوم برای جلوگیری از هیپوولمی، آنمی شدید (Hgb کمتر از dL/g 6)، هیپوکسی، عفونت (افزایش ادراری و اندومتریت) و حوادث ترومبوتیک وریدی

2- زنانی که تحت سزارین قرار می گیرند باید آنتی کواگولان پروفیلاکسی برای 6 هفته بعد از زایمان دریافت کنند.

3- مشاوره برای روش های جلوگیری پس از زایمان توصیه شده است. همه روش های جلوگیری از بارداری قابل استفاده بوده و در بیماری سیکل سل بی خطر هستند.

4- هیدروکسی اوره را نمی توان در دوره پست پارتوم دوباره شروع کرد اگر مادر قصد شیردهی نداشته باشد.

 

صفت سیکل سل

در خانم هایی با صفت سیکل سل شواهدی از افزایش ریسک در بارداری وجود ندارد. ارزیابی ژنوتیپ هموگلوبین والدین و مشاوره ژنتیک بعدی به طور قوی توصیه شده است. آزمایش ادرار ماهانه در این گروه از بیماران به دلیل افزایش ریسک برای اوروپاتی عفونی ضروری است.

 

 

دکتر زنان

متخصص زنان و زایمان و نازایی دکتر مژگان کریمی

به منظور تعیین وقت و نوبت ویزیت در ساعت 15 الی 19 تماس بگیرید :

02122776295

09102410144

بخش های مفید سایت دکتر زنان میتوانید مطالعه کنید

آندومتریوز  پارگی زودرس کیسه آب زایمان بدون درد زایمان زودرس زایمان سزارین

زایمان طبیعی سقط فیبروم رحمی کیست تخمدان

 

منبع: پروتکل های بارداری های پر خطر

 


what-are-the-goals-of-ultrasound-in-the-second-trimester-of-pregnancy-1200x1200.jpg
23/سپتامبر/2018

اهداف سونوگرافی در سه ماهه دوم دوران بارداری چیست ؟

در مطلب قبلی به سه ماهه اول پرداختیم که میتوانید در سایت دکتر زنان مطالعه کنید

اهداف سونوگرافی در سه ماهه دوران بارداری چیست ؟

اهداف سونوگرافی در سه ماهه سوم بارداری چیست؟

هدف از سونوگرافی سه ماهه دوم بارداری :

  1. بررسی رشد جنین
  2. تعیین جنسیت جنین
  3. انجام سونوگرافی از نظر بررسی ناهنجاری های جنینی ( آنومالی اسکن )

همچنین این مطلب را میتوانید مطالعه کنید دلایل سقط ، انواع سقط ،  مجوز پزشکی سقط

بررسی رشد جنین

در سونوگرافی سه ماهه دوم رشد جنین و وزن جنین اندازه گیری می شود و سیر رشد جنین بر روی منحنی رشد قابل بررسی می باشد .

باز هم ذکر این مسئله مهم ارزشمند است که دانستن تاریخ اولین روز آخرین قاعدگی در بررسی رشد جنین خیلی اهمیت دارد . بنابراین همیشه سعی کنید این تاریخ را به صورت مکتوب حفظ کنید . در حال حاظر یکسری نرم افزار های خاص وجود دارند که بر روی تلفن همراه قابل نصب بوده و اطلاعات کامل دوره عادت ماهیانه شما را ثبت و حفظ می کنند .

 

 

یک نکته دیگر که همیشه برای زنان باردار سوال برانگیز است ، اختلاف در تعیین سن حاملگی با بالا رفتن سن حاملگی است .

هرچه سن حاملگی بالاتر می رود دقت سونوگرافی برای تعیین دقیق سن بارداری کمتر می شود.

همان طور که ذکر شد دقیق ترین سن حاملگی با سونوگرافی در 3 ماهه اول بارداری تعیین می شود و حداکثر یک هفته با سن واقعی جنین تفاوت دارد ؛ ولی در سه ماهه دوم تا دو هفته و در سه ماهه سوم تا 3 هفته سن حاملگی تعیین شده با سونوگرافی ممکن است از سن واقعی جنین کمتر یا بیشتر باشد .

تعیین جنسیت جنین

در اکثر نقاط دنیا از سونوگرافی برای تشخیص جنسیت جنین پیش از تولد استفاده می شود . تعیین جنسیت جنین جدا از اینکه جهت اطلاع والدین باشد ، در بعضی از موارد از این جهت اهمیت دارد که بعضی از بیماری های ژنتیکی صرفاً فقط در یک جنس خاص ( فقط در دختر ها و یا فقط در پسرها ) ایجاد می شود .

در 3 ماهه اول حاملگی بر اساس یک سری علائم سونوگرافی می توان جنسیت جنین را حدس زد ، ولی درصد خطای آن زیاد است .

در 3 ماهه دوم دستگاه تناسلی جنین پسر و دختر در ابتدای تشکیل تقریباً شبیه هم هستند ولی برای اطمینان از دختر و پسر بودن بهترین زمان برای جنین پسر هفته 15 بارداری و برای جنین دختر هفته 17-20 بارداری است .

تشخیص جنسیت جنین بستگی به مهارت متخصص رادیولوژی ، کیفیت بالا و پیشرفته بودن دستگاه سونوگرافی و همچنین وضعیت جسمانی مادر دارد .

هرچه مهارت بالاتر و کیفیت دستگاه سونوگرافی بالاتر باشد درصد تشخیص صحیح بالاتر می رود .

 

گاهی به دلیل اضافه وزن شدید مادر باردار تشخیص جنسیت مشکل می شود .

 

موارد دیگری که تشخیص جنسیت جنین را مشکل یا غیر ممکن می کند شامل :

  1. موقعی که لگن جنین به سمت پایین رحم قرار دارد.
  2. موقعی که ران های جنین به شدت به هم چسبیده اند .
  3. نزدیک بودن ناحیه تناسلی جنین به دیواره رحم یا جفت .
  4. کم بودن مایع دور جنین .

 

اهداف سونوگرافی در سه ماهه دوم دوران بارداری چیست ؟
اهداف سونوگرافی در سه ماهه دوم دوران بارداری چیست ؟

 

بررسی ناهنجاری های جنین ( آنومالی اسکن )

به طور کلی اکثر جنین ها طبیعی هستند ولی همه زنان باردار ( صرف نظر از سنشان ) شانس اندکی دارند تا جنینی با ناهنجاری های ساختمانی مبتلا به محدودیت های فیزیکی یا مغزی به دنیا آورند .

با انجام آنومالی اسکن جنین می توان بسیاری از این ناهنجاری ها ( نه همه آنها ) را تشخیص داد و یا وجود آنها را رد کرد .

در اکثریت کشورها آنومالی اسکن بین هفته 18-23 بارداری انجام می شود . در ایران به دلیل اینکه اجازه سقط قانونی در صورت وجود ناهنجاری در جنین فقط تا پایان هفته 18 داده می شود ، لذا انجام سونوگرافی آنومالی اسکن معمولاً در ابتدای هفته 18 و گاهی زودتر درخواست می شود .

 

به طور کلی آنومالی اسکن به 3 روش انجام می شود :

  1. آنومالی اسکن پایه
  2. آنومالی اسکن با جزئیات
  3. آنومالی اسکن پیشرفته همراه با اکوکاردیوگرافی قلب جنین

 

 

 

در اکثریت موارد درخواست سونوگرافی متخصصین زنان انجام آنومالی اسکن پایه می باشد که شامل بررسی سر و مغز جنین ، قفسه سینه و قلب ، حفره شیکم و احشاء داخل شکم ، کلیه ها و اندام ها و ستون فقرات و بند ناف جنین است .

در واقع آنومالی اسکن پایه نقش یک تست غربالگری در 3 ماهه دوم را ایفا می کند .

در صورت وجود هرگونه مورد غیر طبیعی در سونوگرافی ، متخصص رادیولوژی انجام آنومالی اسکن با جزئیات یا پیشرفته و همچنین گاهی اکوکاردیوگرافی قلب جنین را پیشنهاد می کند .

معمولاً انجام آنومالی اسکن پایه حدود 15-20 دقیقه طول می کشد ولی گاهی به دلیل اینکه موقعیت قرارگیری جنین مناسب نیست پزشک از شما درخواست می کند که چند دقیقه قدم بزنید یا شکلات مصرف کنید تا جنین در موقعیت دلخواه قرار بگیرد .

انجام آنومالی اسکن با جزئیات زمان بیشتری لازم دارد و معمولاً 30-40 دقیقه و حتی گاهی بیش از یک ساعت طول می کشد . آنومالی اسکن پیشرفته همراه با اکوکاردیوگرافی قلب جنین انجام می شود و زمان بیشتر نیاز دارد .

 

چه قسمت هایی از جنین در آنومالی اسکن بررسی می شوند ؟

سونوگرافیست همه ارگان های جنین شما را معاینه می کند و اندازه گیری های لازم را انجام می دهد که شامل موارد ذیر می شود :

  1. بررسی شکل و ساختمان سر و مغز جنین :
    در این مرحله مشکلات مغزی شدید ( که خیلی به ندرت رخ می دهند ) قابل رویت هستند .
  2. بررسی صورت جنین از نظر شکاف لب :
    بررسی شکاف استخوان کام داخل دهان جنین مشکل است و اغلب کشف نمی شود.
  3. ستون فقرات جنین ( در مقاطع طولی و عرضی ) :
    برای اطمینان از اینکه همه مهره ها در امتداد یکدیگر قرار دارند و اینکه پوست روی مهره ها را در پشت پوشانده است .
  4. معاینه دیواره شکم از نظر احتمال وجود فتق شکمی یا نافی ، همچنین بررسی جفت ، طناب نافی و مایع دور جنین .
  5. بررسی قلب جنین :
  6. باید وجود قلب چهار حفره ای بررسی شود . دو حفره در بالا ( دهلیزها ) و دو حفره در پایین ( بطن ها ) . همچنین ریتم ضربان قلب هم چک می شود . بسته به نوع درخواست آنومالی اسکن ( پایه ، با جزئیات یا پیشرفته ) نوع بررسی قلب جنین متفاوت است .
  7. معده جنین :
    باید به صورت یک حفره سیاه پر از مایع دیده شود .
  8. کلیه های جنین :
    باید جنین دو کلیه داشته باشد و جریان ادرار به راحتی به داخل مثانه صورت گیرد . اگر مثانه خالی باشد باید طی معاینه پر شود و به راحتی دیده شود . معمولاً در این سن حاملگی ، جنین هر نیم ساعت یکبار تخلیه ادرار را انجام می دهد .
  9. بازوها ، ساق ها ، دست ها و پاهای جنین بررسی می شوند .

سونوگرافیست انگشتان دست ها و پاها را نگاه می کند ولی معمولاً آنها را شمارش نمی کند .

همانطور که ذکر شد قالب کلی انجام آنومالی اسکن شامل موارد بالاست و بسته به نوع درخواست سونوگرافی آنومالی نحوه انجام و زمان آن متفاوت است .

کدام ناهنجاری های جنینی در آنومالی اسکن قابل دیدن هستند ؟

متخصصین رادیولوژی و سونوگرافی یک لیست از ناهنجاری ها را دارند که در آنومالی اسکن آنها را بررسی می کنند .

این ناهنجاری ها یا خیلی جدی هستند ( که جنین نمی تواند با این شرایط بقا پیدا کند ) یا اینکه ممکن است شرایط قابل درمان باشند که بعد از تولد بچه شما ، درمان صورت می گیرد .

پیدا کردن بعضی از این ناهنجاری ها آسان تر و بعضی بسیار مشکل است . در لیست زیر بیماری ها و درصد شانس این که سونوگرافیست شما بتواند هرکدام از آنها را پیدا کند ؛ ذکر شده است .

1- عدم وجود قسمت استخوانی جمجمه ( آنسفالی ) 98%

2- شکاف لب : 75%

3- نقص جدار شکم به طوری که روده ها از آن بیرون بزند : 80%

4- نقص جدار شکم به طوری که روده ها از آن بیرون بزند و وارد مایع درون حفره رحم شود : 98 %

5- عدم وجود اندام یا وجود اندام های کوتاه 90 %

6- نقص ستون مهره ای 90 %

7- مشکلات کلیوی ماژور ( عدم وجود یا کلیه های غیر طبیعی ) 84 %

8- وجود سوراخ در عضله جدا کننده قفسه سینه و شکم یا فتق دیافراگمی 60 %

9- وجود مایع زیادی در مغز جنین ( هیدروسفالی ) 60 %

10- مشکلات قلبی ماژور ( نقص در حفرات قلبی ، دریچه ها یا عروق ) 50 %

 

توجه :

در مواردی که آنومالی اسکن پیشرفته با اکوکاردیوگرافی قلب جنین انجام می شود این درصد بسیار بیشتر است .

پس حتی اگر آنومالی اسکن شما طبیعی باشد هنوز یک شانس اندک وجود دارد که جنین شما ممکن است مشکلی داشته باشد .

بعضی ناهنجاری ها ، شامل نقایص قلبی و انسداد های روده ای ممکن است تا مراحل دیرتر از حاملگی ( یعنی بعد از 18-20 هفته ) دیده نشوند . با همه این تفاصیل وقتی آنومالی اسکن شما طبیعی باشد با احتمال بالایی تمام این ناهنجاری ها رد می شوند و اکثریت بچه ها به طور کامل و سالم متولد می شوند.

سوالی که اکثریت خانم های باردار دارند این است که آیا سندرم داون ( مونگولیسم ) یا ناهنجاری های کروموزومی در آنومالی اسکن دیده می شوند ؟

آنومالی اسکن فقط می تواند 60-50% موارد سندرم داون را کشف کند ولی برای این منظور همان انجام تست غربالگری 3 گانه ( NT و آزمایشات ) بهتر است .

در صورتی که علائم یک مشکل در آنومالی اسکن باشد چه اقدامی لازم است ؟

اکثریت مشکلات که نیاز به تکرار آنومالی اسکن دارند جدی نیستند . حدود 15 % موارد آنومالی اسکن به یک یا چند دلیل تکرار می شوند .

شایع ترین علت این است که سونوگرافیست همه موارد مورد نیاز را مشاهده نکرده است که علت آن یا این است که جنین در یک موقعیت مناسب قرار نداشته یا این که خانم باردار اضافه وزن زیادی دارد . در این موارد آنومالی اسکن باید در 23 هفته تکرار شود .

اگر متخصص سونوگرافی یک مشکل را پیدا کند یا شک کند ، باید مستقیماً و بلافاصله به شما گفته شود تا شما فرصت انجام اقدامات تکمیلی جهت مشخص شدن وضعیت جنین خود را داشته باشید .

اگر یک مشکل جدی آشکار شود که با بقاء جنین منافات داشته باشد ، تصمیم گیری در مورد ختم حاملگی با شماست .

بعضی مشکلات جنین ممکن است نیاز به جراحی یا درمان بعد از تولد ، یا حتی جراحی در داخل حفره رحم داشته باشد . در این زمینه می توانید از متخصص زنان یا اطفال کمک گرفته تا تصمیم صحیح را اتخاذ کنید .

 

سونوگرافی 3 بعدی / 4 بعدی

به دلیل سئوالات مکرر زنان باردار در مورد انجام سونوگرافی 3 بعدی علی رغم اشاره کلی که در قسمت ابتدایی به این مسئله شد یک توضیح مجدد در این زمینه ضروری به نظر می رسد .

با سونوگرافی 3 بعدی شما می توانید به جای قسمت های درونی جنین سطح پوست جنین را مشاهده کنید و همچنین شکل دهان و بینی یا باز کردن دهان و بیرون آوردن زبان جنین را تماشا کنید .

سونوگرافی 3 بعدی یا 4 بعدی مثل سونوگرافی دو بعدی بی خطر است ، چون این تصاویر از روی همان تصاویر دو بعدی توسط دستگاه بازسازی می شوند .

 

 

با این وجود اکثر متخصصین سونوگرافی ماهر و با تجربه انجام آنرا صرفاً به خاطر داشتن یک عکس برای آلبوم کودک توصیه نمی کنند ، چون این کار به این معنی است که شما جنین تان را در برابر امواج صوتی بیش از حد مورد نیاز از نظر پزشکی قرار می دهید .

انجام سونوگرافی 3 بعدی یا 4 بعدی می تواند اطلاعات بیشتری از یک ناهنجاری شناخته شده را برای ما فراهم کند . مثلاً در مورد شکاف لب ؛ همچنین می تواند برای دیدن قلب و ارگان های داخلی هم مفید باشد .

در نتیجه بسیاری از مراکز تصویر برداری جنین فقط در صورتی که از نظر پزشکی انجام سونوگرافی 3 بعدی ضروری باشد از آن استفاده می کنند .

همانطور که قبلاً ذکر شد تاکنون عوارض ناشی از انجام سونوگرافی در جنین انسان ( در بیش از 4 دهه که از انجام سونوگرافی گذشته است ) اثبات نشده است ولی هرگونه سونوگرافی باید فقط توسط افراد آموزش دیده ماهر برای مدت زمان کوتاه و با حداقل شدت انجام شود .

اگر شما تصمیم دارید که یک عکس 3 بعدی از جنین خود داشته باشید بهترین زمان انجام آن بین 30-26 هفتگی است .

قبل از 26 هفته چربی زیر پوست جنین خیلی کم است واستخوان های صورت از پشت آن دیده می شوند . بعد از 30 هفته هم ممکن است به دلیل پایین آمدن سر جنین در حفره لگن قادر نباشیم که تصویر واضحی از صورت جنین را به دست آوریم .

این طبیعی است که شما دوست دارید یک تصویر صورت جنین خود را داشته باشید ولی گاهی به دلیل وضعیت قرارگیری جنین این مسئله امکان پذیر نیست .

اگر وضعیت قرارگیری صورت جنین به طرف بالا و میزان مایع دور صورت جنین کافی باشد تصویر واضحی از صورت جنین به دست می آید . ولی اگر صورت جنین به طرف عقب باشد ، یا این که سر جنین در حفره لگن به طرف پایین رفته باشد ، یا میزان مایع کافی نباشد و همچنین اگر به دلیل اضافه وزن مادر یک مایه چربی زیر پوستی ضخیم وجود داشته باشد ، در این مواد تصویر خوبی به دست نمی آید .

گاهی متخصص سونوگرافی از شما درخواست می کند قدم بزنید یا هفته بعد برای سونوگرافی مراجعه کنید تا موقعیت مناسب جنین برای به دست آمدن تصویر واضح ایجاد شود . ولی گاهی با همه این اقدامات باز هم تصویر واضحی به دست نمی آید .

 

دکتر زنان

متخصص زنان و زایمان و نازایی دکتر مژگان کریمی

 

به منظور تعیین وقت و نوبت ویزیت در ساعت 15 الی 19 تماس بگیرید :

02122776295

09102410144

بخش های مفید سایت دکتر زنان میتوانید مطالعه کنید

آندومتریوز  پارگی زودرس کیسه آب زایمان بدون درد زایمان زودرس زایمان سزارین

زایمان طبیعی سقط فیبروم رحمی کیست تخمدان

 

منبع : کتاب آنچه همگان لازم است از سونوگرافی بدانند


logo-white-footer

دكتر مژگان كريمي جراح و متخصص زنان و زايمان و نازايي داراي بورد تخصصي از دانشگاه تهران با نمره عالي در حال حاضر با كوله باري از تجربيات حرفه اي در حال انجام خدمات به هموطنان عزيزم ميباشم و خدارا شاكرم.

آدرس مطب :
تهران - پاسداران - بوستان نهم - روبروی پلی کلینیک لبافی نژاد - پلاک 135

شماره تماس :
02122776295
09102410144

آدرس بیمارستان نیکان :
تهران - اقدسیه - ابتدای بلوار ارتش - ورودی اراج - خیابان 22 بهمن - بیمارستان نیکان
روزهای کاری
چهارشنبه ها ساعت 18 تا 20
پنج شنبه ها ساعت 10 تا 12
شماره تماس :
29129

همچنین برای ویزیت در درمانگاه بیمارستان رسالت صبح های شنبه یک شنبه سه شنبه و چهارشنبه از ساعت 10 تا 12 میتوانید مراجعه کنید .

کلیه حقوق این قالب برای دکتر زنان محفوظ می باشد.