درحال بارگذاری ...

اقداماتی برای داشتن یک زایمان بدون درد

steps-to-have-a-painless-delivery-3-1200x1200.jpg

برای داشتن یک زایمان بدون درد، باید آن را بشناسید

زایمان بدون درد یکی از دغدغه های اصلی مادران عزیز است که در این مطلب در سایت دکتر زنان به آن پرداخته ایم

زایمان و محاسبه زمان آن

زایمان مکانیسمی است که طی آن محصول حاملگی از رحم و مهبل به بیرون رانده می شود و به دنبال آن سیر بازگشتی دستگاه تناسلی داخلی به وضعیت پیش از حاملگی ، آغاز می گردد . طبیعتاً انجام عمل زایمان نیازمند مجموعه هماهنگی از تغییرات و عملکردهاست تا نتیجه مورد نظر حاصل گردد . وجود انقباضات منظم و قوی عضلات جدار رحم همراه با بازشدن تدریجی گردن رحم سیر پیشرونده ی زایمان را سبب می شوند.
با بررسی زمان احتمالی شروع زایمان و علایم هشدار دهنده زایمان به سراغ مکانیسم های زایمان طبیعی و در نهایت عمل سزارین می رویم .

اقداماتی برای داشتن یک زایمان بدون درد
اقداماتی برای داشتن یک زایمان بدون درد

 

محاسبه زمان زایمان :

طول مدت حاملگی را به طور متوسط 280 روز یا 40 هفته از زمان اولین روز آخرین قاعدگی فرد در نظر می گیرند . یعنی اگر به تاریخ اولین روز خونریزی از آخرین قاعدگی فرد مدت 9 ماه و 7 روز اضافه شود تاریخ تقریبی زایمان به دست خواهد آمد . به عنوان مثال اگر خانمی اولین روز آخرین قاعدگی اش 5/9/76 بوده است ، عدد 7 را به روز افزوده و 3 واحد از عدد ماه کسر می کنیم تا روز تقریبی زایمان به دست آید که بدین ترتیب خواهد شد :
12/6/77 ( 12=7+5،   6 = 3-9 ، 1+76 ) .

توجه به این نکته ضروری است که اگر زمان شروع حاملگی یا اولین روز آخرین قاعدگی فردی ، ماه های فروردین ، اردیبهشت ، یا خرداد باشد ، به عدد نشان دهنده ماه به جای کم کردن عدد 3 ، عدد 9 افزوده شده و عدد سال تغییر نمی کند .
مثال :                                                              1/1/78 ← 8/10/78

البته این محاسبه تنها در 20 درصد موارد به کار می آید زیرا عواملی چند سبب برهم زدن آن خواهند شد
یکی از این موارد این است که برخی زنان تاریخ آخرین قاعدگی شان را به طور دقیق به یاد نمی آورند . دیگر اینکه در صورتی که خانمی از قرص های ضد بارداری استفاده می کرده ، تعیین زمان تخمک گذاری و خونریزی قاعدگی وی مشکل است و این مسئله تا حتی 3-2 ماه پس از قطع مصرف قرص ها وجود دارد و بالاخره مسئله بعدی این است که برخی خانم ها پیش از موعد مقرر و برخی دیگر پس از موعد مقرر دردهای زایمانی شان شروع می شود .

 

در مواردی که به سن حاملگی مادر مشکوک هستیم از سونوگرافی کمک می گیریم . این وسیله ارزنده و بی خطر با استفاده از معیارهایی همچون طول سر تا لگن جنین ، دور سر ومعیارهای دیگر قادر است سن حاملگی را تعیین کند ، اما هرچه سن جنین پایینتر باشد دقت محاسبه سونوگرافی بالاتر خواهد بود .

اگر زایمان طی هفته 38 تا 42 صورت پذیرد به آن زایمان ترم یا زایمان رسیده اطلاق می گردد . در صورتی که قبل از هفته 38 فرآیند زایمان آغاز شود یا به عللی پزشک مجبور به ختم حاملگی گردد آنرا زایمان زودرس گویند.

در زایمان زودرس هرچه سن جنین کمتر باشد احتمال مشکلات ناشی از نارسی نوزاد مثل مشکلات ریوی و تنفسی بیشتر خواهد بود و لذا این نوزادان نیازمند مراقبت های شدید بیمارستانی هستند .

در صورتی که زایمان پس از هفته 42 به وقوع بپیوندد آنرا زایمان دیررس می گویند . زایمان دیررس نیز مشکلاتی برای جنین دارد ، از جمله این که خونرسانی جفت پس از هفته 40 ممکن است کاهش یابد و در تغذیه جنین ایجاد مشکل کند ، دیگر این که رشد جنین ادامه یابد و جنین به اندازه ای بزرگ شود که زایمان طبیعی را با مشکل مواجه سازد . لذا در مواردی که سن حاملگی از حد معمول آن گذشته باشد و هنوز علائم زایمان آغاز نشده باشد با القاء مصنوعی زایمان و در مواردی معدود با روش سزارین به حاملگی خاتمه داده می شود . القاء مصنوعی زایمان یا با پاره کردن پرده های جنینی از راه مهبل انجام می شود و یا از طریق داروهایی چون اکسی توسین .

علائم هشدار دهنده آغاز زایمان :

رحم جداری عضلانی دارد و این عضلات از همان ابتدای حاملگی انقباضاتی در خود دارد که برخی از این انقباضات غیر محسوس اند در حالی که برخی دیگر بدون آن که دردی ایجاد کنند توسط مادر احساس می شوند .
انقباضات محسوس رحمی ( انقباضات براکستون – هیکس ) طی 10-8 هفته آخر حاملگی زیاد شده و به تدریج بر قدرت آنها افزوده می شود . لذا یکی از علائم مهم شروع زایمان وجود این انقباضات قوی و تا حدی دردناک است که تدریجاً صورت منظم به خود گرفته و در حوالی زایمان به فواصل 4-2 دقیقاً تکرار می شوند .

مدت زمانی که هر انقباض قوی به طول می انجامد حدود 90 ثانیه در حوالی زایمان است که قدرت و زمان لازم برای حرکت نزولی جنین را فراهم می سازد . در همین جا لازم است از واژه و پدیده ای به نام زایمان کاذب سخن گوییم .

 

اقداماتی برای داشتن یک زایمان بدون درد
اقداماتی برای داشتن یک زایمان بدون درد

همانطور که از نام آن بر می آید دردهایی است نا منظم و با نیرویی متغیر که می تواند حتی برای 2-1 روز تداوم داشته باشد و شک به شروع زایمان را بر انگیزد ، اما این انقباضات معمولاً پس از چند ساعت به طور خود به خود فروکش می کنند و دیگر این که به هیچ وجه تغییرات زایمانی گردن رحم را به وجود نمی آورند .

البته لازم به ذکر است که وجود انقباض ها و درد های منظم فوق بیشتر در خانم های شکم اول به آن صورت مشروح دیده می شود ، خانم های چندزا ، گاه با حداقل انقباضات و درد ، زایمانشان پیشرفت کرده و باید به بیمارستان مراجعه کنند . بنابر این وقتی خانم شکم اولی انقباضات منظم با فواصل 5 دقیقه ای داشت لازم است در بیمارستان بستری گردد ، در حالی که این مسئله در مورد خانم های چندزا باید زودتر انجام شود .

از علایم دیگر هشدار دهنده ، خروج ترشحات فراوان موکوسی ( بلغمی ) از مهبل است . با افزایش انقباضات رحمی طی روزهای آخر حاملگی ، ترشحات موکوسی مهبل افزایش می یابد و غالباً چند روز بعد از وقوع این افزایش در میزان ترشحات ، زایمان شروع می شود . از دیگر موارد ، خروج ترشحات غلیظ گردن رحم همراه با رگه های خونی است که حدود 7-1 روز قبل از زایمان دیده می شود و از علایم هشدار دهند و مهم است و قریب الوقوع بودن زایمان را خبر می دهد .

علایم ذکر شده فوق علایمی هستند که به خانم حامله کمک می کنند تا زمان مراجعه به بیمارستان را ارزیابی کند . از نظر کادر پزشکی معیارهای پیشرفت زایمان که با معاینه به دست می آیند ارزشی بیشتر دارند . به عنوان مثال 3-2 هفته قبل از شروع زایمان در خانم شکم اول ، می توان با لمس قسمت پایینی شکم ورود سر جنین به داخل لگن را تعیین کرد که البته این نکته در مورد خانم های چندزا تا اوایل زایمان معمولاً دیده نمی شود .

از دیگر مواردی که توسط کادر پزشکی به عنوان شاخص پیشرفت زایمان مورد استفاده است ، بازشدن تدریجی گردن رحم است که تا حداکثر 10 سانتی متری می تواند پیش برود .

نکته ای که در اینجا مهم به نظر می رسد ، (( پارگی زودرس کیسه آب)) است . کیسه آب ( کیسه آمنیونی ) عبارت است از غشایی که جنین را در بر گرفته است و حاوی مایعی از آب و املاح می باشد ، که به آن مایع آمنیونی می گویند .

حجم این مایع تا حدود هفته 36 به حداکثر خود یعنی حدود یک لیتر رسیده و سپس تا هنگام زایمان کاهش یافته و به حدود 800 سی سی می رسد ؛ یکی از مسایل زایمان دیررس نیز کاهش تدریجی حجم این مایع است که جنین را در معرض صدمات قرار می دهد .

این مایع جنین را در بر گرفته و نقش محافظتی در برابر ضربات برای جنین دارد . با شروع دردهای زایمان و پیشرفت تدریجی زایمان ، کیسه آب پاره شده و در مراحل بعد خروج جنین از رحم تدریجاً اتفاق خواهد افتاد ؛ اما در مواردی کیسه آب قبل از موعد پاره شده و سبب نشت مایع آمنیونی به داخل مهبل و خروج آن از فرج می شود . پارگی کیسه آب خطر بالایی از نظر عفونت جنین و جفت و رحم به دنبال دارد که عارضه بسیار مهم و خطر ناکی است به طوری که اگر 24 ساعت از زمان پارگی کیسه آب بگذرد و اقدامات لازم پزشکی صورت نگرفته باشد خطر عفونت به میزان قابل توجهی بالا خواهد رفت .

لذا به مادران باردار توصیه می شود در صورتی که هرگونه مایع از دستگاه تناسلی خود دارند ، سریعاً پزشک خود را در جریان گذاشته و به بیمارستان مراجعه کنند . پزشک با توجه به سن حاملگی و مدت زمان پارگی کیسه آب تصمیم به ختم حاملگی یا تحت نظر قرار دادن فرد می گیرد .

معمولاً وقتی که جنین عمر بیش از 33 هفته داشته باشد و کمتر از 24 ساعت از پارگی کیسه آب گذشته باشد ، پیش آگهی خوب است و جنین هم به راحتی در خارج از رحم قدرت زندگی خواهد داشت .

دکتر زنان

متخصص زنان و زایمان دکتر مژگان کریمی

برای مطرح کردن سوالات یا تعین وقت همین الان تماس بگیرید :

02122776295

09102410144

 

منبع : کتاب آنچه زنان باید از بلوغ ، باروری و یائسگی بدانند

logo-white-footer

دكتر مژگان كريمي جراح و متخصص زنان و زايمان و نازايي داراي بورد تخصصي از دانشگاه تهران با نمره عالي در حال حاضر با كوله باري از تجربيات حرفه اي در حال انجام خدمات به هموطنان عزيزم ميباشم و خدارا شاكرم.

آدرس مطب :
تهران - پاسداران - بوستان نهم - روبروی پلی کلینیک لبافی نژاد - پلاک 135

شماره تماس :
02122776295
09102410144

آدرس بیمارستان نیکان :
تهران - اقدسیه - ابتدای بلوار ارتش - ورودی اراج - خیابان 22 بهمن - بیمارستان نیکان
روزهای کاری
دوشنبه ها ساعت 16 تا 14
چهارشنبه ها ساعت 12 تا 14

شماره تماس :
29129

همچنین برای ویزیت در درمانگاه بیمارستان رسالت صبح های شنبه یک شنبه سه شنبه و چهارشنبه از ساعت 10 تا 12 میتوانید مراجعه کنید .

کلیه حقوق این قالب برای دکتر زنان محفوظ می باشد.